Kunst kijken en Pop-up proeven

Druk druk druk

Niet normaal. De maand mei is echt he-le-maal tot aan de nok toe volgepropt met foodfestivals, culinaire evenementen en openingen van gave horecaconcepten of Pop-up Restaurants. De culi-sites en foodfetishfora slaan ons om de oren met -vooral- dezelfde programma-tips. We hebben natuurlijk het Food Film Festival, Taste of Amsterdam en Rollende Keukens. Maar we kunnen ook gaan genieten van de kookkunsten van de gebroeders Pourcel in Bridges, en veganistisch tafelen tijdens het bijzondere Steinbesser Diner in het Lloyd Hotel. En dan gaat na The Fat Dog, ook nog eens het heerlijke Henk, en hipsterheaven Mossel en Gin open! Maak me gek!

Felix & Foam

Maarrrr... even wat inside information; afgelopen vrijdag beleefde ook Restaurant Foyer zijn opening. Huh, wie? Foyer, van diezelfde gasten als van het enorme Pop-up succes Répéré. Oooooh, die! Nieuwe culi-hotspot, dus? Nou, wel meer dan dat eigenlijk. Want Foyer is gesitueerd in het monumentale Felix Meritis gebouw. Met die grote zuilen en Lodewijk de XVI-de uitstraling. Foam (die van het fotomuseum) werd door de Gemeente Amsterdam gevraagd om de komende zes maanden de inhoudelijke programmering van het pand te verzorgen. Ze bleven hierbij mooi in lijn met de historie van het gebouw door kunst en cultuur te programmeren in samenwerking met verschillende partners, fotografen en kunstenaars, met de nadruk op jong en spraakmakend. Klassieke cultuur, gecombineerd met helemaal happening. En nog wat horeca erbij ook. Dus ik erheen.

Het pand ligt statig te zijn, midden tussen de gezellige negen straatjes. 
Voor de deur staat een bordje met de gastvrije tekst: 'Free Entrance'. In de hal zit aan de linkerkant een soort infopoint/slash/shop, en aan de rechterkant het restaurant. Achter in de gang is de tentoonstellingsruimte. Op dit moment is daar The Space Between Us te zien, waarin de betekenis, waarde en representatie van ons lichaam op verschillende manieren verbeeld wordt. Fotografie en film, en ja, ook wat geluid. Serieuze beelden, voyeuristische, prikkelende en grappige. De betekenis van het woord collectie is hier goed voelbaar, merk ik. Lekker met iemand samen heen gaan, want genoeg om over te lullen. Maar er is méér; een soort 3D-versie van Frame Magazine bijvoorbeeld. Mode, kunst en design, niet op de bladzijdes, maar om doorheen te lopen, zeg maar. Creatieve, functionele, hippe en gewoon hele mooie dingetjes. Verder is er de theaterzaal, waar debatten, toneel-, dans- en muziekvoorstellingen gaan plaatsvinden. En de Foam Store, voor de liefhebber van kunst- en fotoboeken, en arty-farty tijdschriften. Een topplek om je salontafel vol te shoppen, of hele indrukwekkende cadeaus te scoren! Dan is er nog een Colaborate-zaal. Hier kun je live work-in-progress zien. En tenslotte is in de nok van het pand een heuse Camera Obscura gebouwd. Ik raad de klim naar de top echt iedereen aan. Gratis work-out, maar ook een te gek uitzicht bij de finish!

Stolwijker en schapenyoghurt
En het eten dan? Ohja! Want kunst kijken maakt hongerig. Geen zorgen, want op de begane grond wacht Foyer op je. Als je binnenkomt, valt je oog meteen op de alweer-zo-gastvrije bordjes met de tekst 'Well hello gorgeous'. Een warm interieur met veel hout, en tafels met gekleurde theedoeken als servetten. Op de lunchkaart staan Boterhammen van Menno, belegd met stolwijker, radijs, rozenbottel en tuinkers. Of met harder, venkel, biet en dille. Maar er is ook een aardappelsoepje, of rabarbertaart met schapenyoghurt. Tijdens de avonden eet je er drie gangen voor €29,50. Menu eng? Wees gerust; er valt genoeg te kiezen. Een voorgerecht van varken met inktvis, bijvoorbeeld. Of een hoofdgerecht met lam, doperwt en meiknol. Hollandse kost in een modern jasje. Doen ze top, en ik gok dat Foyer gewoon weer net zo succesvol wordt als hun laatste avontuur op de Prinsengracht.

Cultuur snuiven, kunst kijken en pop-up proeven, dus.
Even ontsnappen aan de overvolle evenementenkalender? Minder massaal, en een keer wat anders? Felix, Foam, Frame en Foyer zorgen vanaf deze week voor het últieme alternatieve culi-cultuur-uitje. #tip

Felix & Foam, elke dag geopend van 11-19. Het restaurant is woensdag t/m zondag gelukkig tot 1.00 uur geopend.

Literair Lunchen; voorlezen en voorschotelen

Over expres langzaam lezen en irritante gasten die geen menu willen. Met weekendtip.

Voedende fictie
Behalve van eten, hou ik ook erg van boeken. En dan bedoel ik fictie. Want feiten genoeg, in het leven. 'Een mooie jonge vrouw' van Tommy Wieringa en 'Magnus' van Arjen Lubach zijn de laatste levens-van-anderen die ik net uit heb. Vooral van 'Magnus' betreur ik het nogal, want het was het mooiste dat ik in tijden las, en ik heb mezelf tijdens het lezen steeds moeten afremmen, omdat ik diep van binnen niet wilde dat mijn resterende hoeveelheid Magnus te snel 'op' zou gaan. In deze dagen ben ik bezig in 'De tweede november' van Thomas Ross en 'Ijstijd' van Maartje Wortel. 'De tweede november' is vreselijk verontrustend, terwijl Maartje Wortel mij bladzij voor bladzij verrast met kwalitatieve, korte zinnen over liefde, literatuur en identiteit.

Baconmayonaise
Flashback naar vorige week. Toen heb ik eindelijk bij BAUT gegeten. BAUT stond al een hele tijd op mijn restaurantverlanglijstje, maar telkens zat óf mijn agenda vol, óf hun restaurant. Dat laatste iets vaker dan het eerste, overigens. We gingen een hapje eten met mijn broertje en zijn vrouw (ze zijn pas vorig jaar getrouwd, en ik vind dat dus -heel kinderachtig- nog steeds zo cool klinken) en hebben een heerlijke avond gehad. Terwijl mijn gezelschap voor het menu ging, wilde ik als controlfreakje natuurlijk persé zelf kiezen. Ik weet het; voor iemand die zelf in een restaurant werkt, zou ik me als gast wel wat voorbeeldiger mogen gedragen. Maar het was het waard. Prachtige pure smaken in de Caprese, met echt een goddelijke rucolacrème. Steak Tartaar met baconmayonaise, en Rode Curry met kip, paksoi, paprika en amandel. Had ik al gezegd dat het heerlijk was?

Literair Lunchen
Maar wat blijkt? Bij BAUT kunnen ze behalve koken, ook behoorlijk leuk organiseren. Feestjes, maar ook iets met boeken. "Ink + Drink + Lunch" heet dat. Een samenwerking met Nightwriters.

"Elke laatste zondagmiddag van de maand kunnen literatuurliefhebbers hun vingers aflikken bij een viergangenlunch onder het genot van verhalen, gedichten en anekdotes van bekende en minder bekende woordkunstenaars."

Ik lees dat in voorgaande edities auteurs Herman Koch, Saskia Noort, Kluun, Pepijn Lanen, Herman Brusselmans, Christophe Vekeman en Ellen Deckwitz al op het menu stonden. Er wordt verteld, voorgelezen en voorgeschoteld. Chef Michiel van der Eerde (die zelf ook weleens wat schrijft) zorgt voor de culinaire kunsten. Ik ving iets op over eerdere hoogstandjes in de vorm van bospaddestoelensoep en risotto met groene asperges. Culinair en literair, een smakelijk samenzijn. 

Lezen en Lekkerbekken

Twéé zaken waar ik zoveel plezier aan beleef, op één locatie. En dat op een lazy Sunday. Daar wil ik bij zijn. Blijkt bij de komende editie ook nog eens Maartje Wortel langs te komen! Tel daar Ronald Giphart, Özkan Akyol en een viergangen-avontuur van Van der Eerde bij op, en ik ben een blij meisje. Eet ik trouwens toch nog menu. "I love it when a plan comes together." 

Zet in de agenda. Voor over krap twee weken: Ink + Drink + Lunch.

Waar: BAUT Amsterdam

Wanneer: 30 maart 2014

Aanvang: 13.00 uur
Toegang: €37 (inclusief lunch, exclusief drankjes). 
Kaartje kopen? Daar, aan de bar. Of hier online.

Discriminatie op de groente-afdeling

"Laat ons dansen, laat ons drinken
op het jammer-maar-helaas,
Laat de glazen helder klinken
op de prachtige paprika's"

Lelijke groente
In het kader van "we-gaan-weer-iets-gezonder-eten", had ik vorige week in de supermarkt o.a. paprika op mijn lijstje staan. Terwijl ik op de groente-afdeling de paprika's uit het krat één voor één keurde, -een beetje zoals ze bij Lingo weleens door de bak grabbelen en af en toe zo'n bal omhoog houden-, realiseerde ik me dat ik op zoek was naar de mooiste paprika. Én dat dat begrip 'mooiste' niet zozeer te maken had met de meest in het oog springende, maar juist met de paprika die het meest aan mijn idee van een standaard paprika voldoet. Ik was aan het discrimineren.
Het gekke is; daarin was ik duidelijk niet de enige. De paprika's die, door de speurtochten van al mijn voorgangers onderop beland waren, bleken inderdaad de exemplaren met een deukje, uitstulpinkje of minder mooie vorm te zijn. Oh nee, whuuu, we willen met z'n allen geen gekke groente, hoor!

En dat snapt de voedingsindustrie ook.
Thuisgekomen las ik online: "volgens schattingen wordt zo’n 5 tot 10% van alle groente en fruit in Nederland verspild vanwege hun looks". Omdat ze er 'anders' uit zien, dus. Te dik, te dun, te lelijk, te klein, te bobbelig, te krom. Als gelegenheids-idealist nam ik me natuurlijk meteen voor om de volgende keer heldhaftig de gekkies uit de bak te redden. Tot ik me realiseerde: dat zijn dus de paprika's die niet eens in mijn supermarktje áángekomen zijn!

Tweebeenwortels
Gelukkig stuitte ik op Kromkommer. Een initiatief van drie slimme en betrokken dames. Chantal, Jente en Lisanne komen op voor de kromme komkommers, tweebeenwortels, kronkelcourgettes, tweelingtomaten en hartvormige aardappels...

Dat doen ze op verschillende manieren. Een Guerrilla-actie in een winkelstraat, campagnes op evenementen en beurzen als het World Food Festival, Duurzame Dinsdag, de Horecava en Food for Thought Expositie, maar ook door aan een netwerk van telers, groothandels, horeca en retail te werken, zodat de gekke groenten weer in de schappen en op ons bord kunnen belanden. Daarnaast zijn er de producten; hierbij verwerken ze groenten die anders vanwege hun uiterlijk verspild zouden worden tot jams, chutneys, gazpacho en sauzen.

Crowdfunding
Ik ontdek dat het -in het verlengde daarvan- nu tijd is voor hun volgende stap; een soepenlijn. Drie verschillende groentesoepen, gemaakt van gekke groenten. Hoe? Ze kopen de groente voor een redelijke prijs op en het duurzame merk De Kleinste Soepfabriek gaat de soep maken. "Zo gaan we voedselverspilling tegen en levert het de teler ook nog wat op,’’ vertelt Jente in het Noordhollands Dagblad. Het is de bedoeling dat de potten met eigen etiket in mei of juni in de schappen van de supermarkt staan en online verkocht worden.

Goed idee, maar het ontwikkelen van de soepen, de inkoop van groenten, het draaien van de productie en het maken van etiketten: er is 25.000 euro voor nodig. En dat word op innovatie wijze bij elkaar gesprokkeld, geheel volgens hun visie; samen. Tijdens de Innovation Award Nominatie op de Horecava werd de aftrap gegeven voor het traject van Crowdfunding. Op dit moment zitten ze met 18.555 euro op 74% van hun doel. En er zijn nog 38 dagen te gaan. 

Gekke Groente Supporter

Ik ben natuurlijk gewend aan perfecte groenten. Mooie glanzende paprika's, volle tomaten met prachtige rondingen en lijnrechte  komkommers. Maar dat mag van mij best wel anders. Dus heb ik een kiezeltje bijgedragen. Tof idee. Ik hoop dat ze het halen. Als grote groenten-eter sta ik sowieso niet bekend, maar dankzij mijn donatie, ben ik nu wel officieel 'gekke groente supporter'. Helemaal prima. Kom maar op met die kneusjes. 

Bovendien; omhelzende worteltjes, die zoveel liefde uitstralen, zijn vast véél lekkerder dan de standaard exemplaren...

Ook supporter, vriendje of held worden?

Doneren kan online: http://www.kromkommer.com/crowdfunding/

Al vanaf 10,-.  En daarvoor mag je dan ook nog naar het Kromkommer Launch Event komen.

Openingscitaat: lied "Prachtige Paprika's uit de gelijknamige (en geweldige) show van Youp van 't Hek.

De alleen-etende mensch

Over medelijden, moed en troost, en over dat dat allemaal misschien wel niet nodig is...

Toen ik jong was, vond ik mensen die alleen in een restaurant zaten te eten altijd enorm zielig. Dan waren we met mijn ouders en broertje uiteten, en zat een paar tafels verder een meneer in zijn ééntje aan een tafeltje... Hartverscheurend vond ik dat, en ik stelde dan ook vaak voor om hem uit te nodigen aan onze tafel. Tijdens de avond bleef ik maar checken of meneer niet ter plekke aan zijn eenzaamheid ten onder zou gaan, maar dit gebeurde natuurlijk nooit.

Tientallen keren legden mensen mij uit dat alleen natuurlijk niet hetzelfde is als eenzaam. Het heeft eigenlijk ook wel iets moedigs, of juist iets luxueus.. Zoals in het werk van Harry Mulisch. In zijn boeken gaat de hoofdpersoon vaak (geromantiseerd) alleen uiteten, die hoofdpersonen zijn altijd vér van zielig. Ze eten goed, en smakelijk, hebben meer tijd om hun omgeving te observeren, leggen contact met obers, en genieten vaak extra van de smaken op hun bord of in hun glas. Daarnaast heb ik tijdens mijn werk trouwens ook nog nooit meegemaakt dat de alleen-etende gast tijdens het hoofdgerecht van ellende in huilen uitbarst. Eigenlijk vertrekken ze juist vaak innig tevreden, en dan beeld ik me maar in dat ze na hun vorstelijke maal naar hun éénpersoonshotelkamer gaan, om daar met een goed boek weg te zakken in een behaaglijk warm schuimbad, en zulke door-mijzelf-bijgevoegde-beelden troosten mij dan wel weer.

"Alleen is een puur fysieke toestand"
Dat klinkt natuurlijk raar; dat ík getroost zou moeten worden omdat ik een ánder zielig vind. Maar dat is eigenlijk precies waar het om draait; ik vind die mensen misschien zielig, maar dat betekent natuurlijk niet dat zij dat zelf ook zo ervaren...

Dat bevestigt ook Professor van Avermaet, sociaal psycholoog, in een artikel van Goed Gevoel: 'Hoe anderen van buitenaf toekijken op iemand die alleen zit, verschilt erg van hoe die persoon er zelf over denkt. Mensen die naar het park gaan als een sociale bezigheid beschouwen, gaan op die manier ook naar anderen kijken en dat gedrag vergelijken met hun eigen verwachtingen.'

Het is duidelijk: ík beschouw naar een restaurant gaan blijkbaar gewoon heel erg als een sociale bezigheid. Voor mij is eten verbinding maken. Met je zintuigen, je lijf, jezelf, maar vooral met anderen. Eten is ontmoeten, delen, erover praten, van elkaar proeven. Ik heb er ook altijd zo'n oerbeeld bij van dieren die bij een waterbron of voederplaats samenkomen, en met z'n allen daar eten en drinken. Samen eten hóórt eigenlijk gewoon, vind ik.

Maar dat vind dus niet iedereen.
Gaat u vaak alleen uiteten? Omdat het zo loopt, of juist omdat u dat zo prettig vindt? Of zou u graag alleen uiteten gáán, maar durfde u tot op heden niet? Grijp deze week uw kans: Pop-up restaurant Eenmaal gaat open, het eerste éénpersoonsrestaurant ter wereld. Een restaurant met enkel tafeltjes voor één persoon. Een creatie van social-designer Marina van Goor, van de gelijknamige Ontwerpstudio.

"It is the perfect place to dine in pleasant solitude; an exciting experiment for those who never go out for dinner alone and an attractive place to eat for those who already enjoy doing so".

Het concept werd al eerder getest tijdens Rollende Keukens en een succesvolle zomereditie.

Nu is er de herfsteditie, waarvan het aantrekkelijke menu al op facebook te zien is. 
Wanneer: 21 & 22 november 
Waar: Bos en Lommerweg 361, Amsterdam
Reserveren: reserveren@eenmaal.com
Info: www.eenmaal.com


Of ik zelf een reservering gemaakt heb? Nee. Niet alleen omdat het misschien nog íets te gewaagd is voor mij, maar omdat ik die avonden zélf al mensen bedien. 
Mocht daar weer eens een "ééntje" bijzitten, dan neem ik me bij deze voor om mijzelf uit te dagen en me aan leren om daar anders naar te kijken... te zien hoe meneer of mevrouw in zijn of haar eigen aangename gezelschap eet, drinkt, proeft en geniet.... mijn ideeën bij te stellen, en wie weet.. reserveer ik dan voor de wintereditie van "Eenmaal" wél een tafeltje....

Smullen van Kunst: uiteten in de Galerie

Kunst en Eten
Wij houden van eten. (Ik kan ook zeggen: wij houden van lékker eten, want dat hoor je veel vaker, maar ik vind dat eigenlijk een contaminatie.. Dus; wij houden dus van eten). Én we houden van kunst. Dat dat een succesvolle combinatie kan zijn, is natuurlijk geen nieuws, maar wel.. lékker.
Al jaren vieren wij de verjaardagen van mijn ouders door een uitgebreide lunch te combineren met het museumbezoek. Vorig jaar bleek de salade met eendenborst bij Neva goed te smaken bij de expositie 'Rubens, van Dijk en Jordaens' in de Hermitage. Het was alsof we letterlijk een voorproefje kregen van de stillevens vol gevogelte die ons later voorgeschoteld zouden worden. Afgelopen zomer bezochten wij het bloedhete terras van Stempels in Haarlem, voordat wij ons in de koele en duistere spelonken van het eerste en oudste museum van Nederland terugtrokken. En twee weken geleden genoten we in Oud-Zuid-Brasserie-stijl (nieuwe stroming?) van oesters en Cote de Boeuf in combinatie met de moderne kunst van het Stedelijk.

Zoals je binnen een gezin samen je tradities creëert, gaat dat ook zo in een ontluikende relatie. En heel soms lijken die 'nieuwe' gezamenlijke gewoontes verdacht veel op wat je van huis uit meekreeg.
Voor Den en mij zijn het Kröller Müller Museum en de Asian Platter met Gewürzstraminer van Roses Lounge in Arnhem inmiddels onlosmakelijk met elkaar verbonden. Bij een rondje Spiegelstraat hoort de Tournedos of Kreeft van Red en na een wandeling langs de ateliers en galerietjes van de Negen Straatjes kruipen we graag bij Brix naar binnen om die lekkere bol Mozzarella di Bufola op een plankje te scoren.

Eten en Kunst

Maar deze week deden we het eens anders.. We bekeken de kunst niet vóór of na het eten, maar we bekeken kunst óver eten. Het voelde een beetje als het bezoeken van een nieuw restaurant. Op het menu stond de tentoonstelling 'Food Portraits' van Marie Cécile Thijs. Prachtige fotografie waarin het product, of het ingrediënt centraal staat. Bij het bestuderen van de menukaart kwamen de portretten mij in eerste instantie ietwat sober voor, maar bij het daadwerkelijk proeven van de gerechten, bleek elke gang al snel bómvol boeiende beweging en intrigerende intensiteit te zitten. Een moderne benadering van een klassiek stilleven. Larousse ontmoet de Moleculaire keuken. Hier gebéúrt wat op je bord!

"Analytical photos, tranquil and yet dynamic, each showing the essence of food"

We zagen spookachtige roze zwammen, zweterig gevangen onder een stolp, een zeebaars op een weegschaal in rondstrooiend zout en gekaraffeerde heftig bloedende biet. Het product werd ons elke keer weer in verrassende vorm voorgeschoteld; aan één kant in zijn puurste vorm, aan de andere kant toch ook alweer bewerkt of in proces. Culinair hoogtepunt was voor mij de interpretatie van gedistilleerde Umami. Daarnaast werd ik vrolijk en ontroerd tegelijk van het dessert: de smakelijke symboliek van een op beeld gevangen regen van kikkererwten. Het hele diner in de galerie was een lust voor het oog en tegelijk een stimulans voor de smaakpapillen. We hebben gesmuld!

Nog te zien tot eind April, in de Jordaan. Uren tafelen is niet nodig, want erg omvangrijk is de collectie niet, maar de opgediende borden waren stuk voor stuk om je vingers bij af te likken. Ik zeg dóen!

Food Portraits van Marie Cécile Thijs
Galerie Eduard Planting, Eerste Bloemdwarsstraat 2 te Amsterdam
9 maart t/m 27 april 2013
EduardPlanting.com